Diyadin–Mollakara Altın Madeni
Dosyanın kapsamı
Ağrı Diyadin Mollakara köyündeki altın madeni projesinin konumu, işletmeci anlatımı, çevre örgütlerinin itirazları ve 2025 saha buluşmasını kaynaklarıyla derler.
Temel bulgular
Proje şirketinin tanıtımına göre saha Ağrı merkezinin yaklaşık 52 kilometre güneydoğusunda, Diyadin’in 13 kilometre güneybatısında Mollakara köyü sınırlarındadır. Bu bilgi projenin kendi beyanıdır ve çevresel risk değerlendirmesinden ayrı tutulmalıdır.
ÇEV-DER’in çağrısıyla çevre örgütleri ve baro temsilcileri 29 Mayıs 2025’te Diyadin’de bir araya gelmiş; projeyi “ekokırım” riski olarak nitelemiş ve iptal çağrısı yapmıştır. Açıklamalarda siyanürlü üretim, Murat Nehri ve daha geniş Fırat Havzası üzerindeki olası etkiler öne çıkarılmıştır.
Çevre savunucularının İliç örneğine yaptığı atıf, atık depolama, kimyasal yönetim, taşkın-deprem senaryoları ve uzun dönemli kapatma sorumluluğu konularında ihtiyat talebidir. Her teknik iddia güncel ÇED dosyası ve uzman raporuyla sınanmalıdır.
Web kaynakları kampanya ve basın açıklamasını güçlü biçimde belgelese de projenin güncel kapasitesi, cevher işleme yöntemi, su kullanımı ve izin durumu için resmî dosyaların arşive eklenmesi zorunludur.
Belgelendirilebilen kronoloji
Tarih Gelişme
26-28.05.2025 ÇEV-DER çağrısı ve ortak basın açıklaması duyuruldu.
29.05.2025 Çevre örgütleri Mollakara’da saha buluşması ve basın açıklaması yaptı.
2025-2026 Projenin çevresel riskleri ve güncel durumu kamuoyu tartışmalarında sürdü.
ÇEV-DER açısından kayıt değeri
Bu başlıkta görüş ayrımı korunmalıdır: şirket sayfaları proje sahibinin beyanı; çevre örgütü açıklamaları itiraz ve risk değerlendirmesidir. Resmî ÇED ve mahkeme belgeleri üçüncü, belirleyici veri katmanı olmalıdır.
Ekolojik ve yönetsel değerlendirme
Altın madenciliğinde açık ocak, kırma-öğütme, kimyasal liç, atık depolama, su temini ve kapatma sonrası izleme birlikte değerlendirilmelidir.
Murat Nehri bağlantısı nedeniyle inceleme yalnız ruhsat sınırına değil havza ölçeğine dayanmalı; kaza ve deprem senaryoları bağımsız uzmanlarca değerlendirilmelidir.
Arşive eklenmesi gereken kurum içi materyaller
Tam ÇED raporu ve ekleri; ruhsat/izinler; şirket ve kapasite değişiklikleri; su tahsisleri; atık depolama tasarımı; 29 Mayıs katılımcı listesi, tam açıklama ve özgün fotoğraflar; hukuki başvurular; Eşref Atabey’in teknik çalışmasının doğrulanmış tam metni